Albert van der Veen neemt afscheid van XD Connects: einde van een tijdperk

De carrière van Albert van der Veen laat zich vooral samenvatten in verhalen. Na 31 jaar in de promotionele productenindustrie, waarvan de laatste zestien bij XD Connects, neemt hij afscheid. Dat afscheid volgt op de verkoop van het bedrijf aan Platinum Equity, het private equityhuis waar ook Solo midocean onder valt. Voor Van der Veen is het een logisch moment om het stokje over te dragen. Hij vertelt zijn verhaal.

Het begint nu pas een beetje in te dalen,” zegt hij. Eerst was er vooral de adrenaline van het moment, de drukte, de gesprekken, de overgang. Pas later kwamen de kaartjes, de berichtjes, de borrels, de ontmoetingen met mensen met wie hij jarenlang intensief heeft samengewerkt. “Dan denk je ineens: shit, het is nooit meer.”

WK Voetbal VS

Dat tijdperk begon niet met een strak uitgestippeld carrièreplan, maar met voetbal. In 1994 studeerde Van der Veen Small Business in Haarlem en moest hij een buitenlandse stage regelen. Geen makkelijke opgave als je niet uit een ondernemersfamilie komt en het internationale bedrijfsleven nog geen vanzelfsprekende habitat is. Maar hij had een doel: naar Amerika. Daar werd dat jaar het WK voetbal gespeeld. Als hij stage kon lopen in de Verenigde Staten, kon hij misschien ook nog een paar wedstrijden meepikken. Via een brief en een telefoontje belandde hij uiteindelijk bij het Amerikaanse kantoor van PF Concept in Stamford, Connecticut. Wat begon als een stage van drie maanden, werd er één van zes. Het WK zag hij ook. Belangrijker nog: hij kwam voor het eerst in aanraking met de promotionele productenindustrie. “Zo ben ik eigenlijk door het WK voetbal in deze industrie terechtgekomen,” zegt hij met gevoel voor de ironie van het toeval. Nu zwaait hij af terwijl opnieuw een WK in Amerika nadert. treetlife. Daarmee werd volgens hem een andere manier van kijken naar producten geïntroduceerd: meer aandacht voor design, concept en kwaliteit in een markt die destijds nog sterk werd gedomineerd door ‘pennetjes en aanstekers’. Het waren de jaren waarin de branche langzaam begon op te schuiven van bulk naar beleving, van commodity naar concept.

Veredeling door de supplier

Bij PF maakte hij ook een andere ingrijpende ontwikkeling mee: de opkomst van bedrukking bij de leverancier zelf. In de Verenigde Staten was dat al heel gebruikelijk, in Europa lag het gevoeliger. Resellers zagen lokale drukkers immers als een verlengstuk van hun eigen toegevoegde waarde. Toch zette PF in 2008 in Polen een printfaciliteit op. Daarmee werd een verschuiving ingezet die inmiddels niet meer weg te denken is uit de sector: kortere levertijden, meer controle in de keten en een veranderende rolverdeling tussen leverancier en reseller. Toch besloot Van der Veen begin 2010 te vertrekken. Niet omdat de industrie hem begon te vervelen, maar omdat de omgeving hem begon tegen te staan. Het was te corporate geworden, te politiek. “Ik wil gewoon met plezier met leuke mensen werken aan leuke dingen,” vat hij het samen. Hij dacht eraan om zelf als online reseller te beginnen, in een tijd dat dat nog nauwelijks gemeengoed was. Maar toen volgde opnieuw zo’n beslissend toevalsmoment, de tweede belangrijke markering in zijn verhaal.

Vast door vulkaan

Tijdens zijn laatste trip voor PF, naar de beurs in Hongkong, barstte in IJsland een vulkaan uit. Door de aswolk strand den talloze reizigers, onder wie Van der Veen. In die onvoorziene tussenruimte kwam hij in gesprek met Patrick Törnqvist en Diederik van Styrum van Xindao, het bedrijf dat later zou uitgroeien tot XD Connects. Zij zochten iemand die het bedrijf naar een volgende fase kon brengen. Xindao draaide toen ongeveer 16 miljoen euro omzet en had een duidelijk gezicht, maar was nog klein. Voor Van der Veen was het een uitdaging die hem aansprak: een eigen zinnige speler met potentie, en ruimte om echt richting te geven. Van der Veen werd CEO. De eerste vijf jaar werkte hij vanuit Shanghai, waar het bedrijf een grote designstudio en een omvangrijke retailtak had. Vanuit daar stuurde hij niet alleen op afstand, maar legde hij ook de basis voor een strategische herpositionering. Minder versnippering, meer focus. Minder Amerika, meer Europa. Minder breedte zonder richting, meer generalist met een herkenbaar eigen profiel.

Van Xindao naar XD Connects

Die beweging bleek beslissend. Xindao, later XD Connects, groeide van nichepartij met enkele sterke designproducten naar een generalist met smoel. Het bedrijf voegde productcategorieën toe, stapte in 2014 in bedrukking en ontwikkelde nieuwe merken en concepten. XD Design werd scherper gepositioneerd, onder andere na het succes van de Bobby Backpack. Voor andere zelfontwikkelde producten kwam er XD Exclusive. Daarnaast verschenen namen als Urban Vitamin en Swiss Peak. Tegelijkertijd bouwde het bedrijf aan een stevige ESG-propositie, waarin het vaak net een stap verder wilde gaan dan de wetgeving vereiste. Van der Veen kijkt daar zichtbaar trots op terug. Niet op één product of één beslissing, maar op het geheel. Op de eigen identiteit die het bedrijf wist te creëren. Op de bouw van de printorganisatie. Op de manier waarop XD Connects door de coronaperiode navigeerde. Op de ESG-strategie die breed in het bedrijf werd verankerd. Op de acquisitie en integratie van bedrijven zoals Vinga of Sweden. En uiteindelijk op het feit dat het bedrijf drie keer succesvol is verkocht. “En het allemaal zelfstandig hebben gedaan,” zegt hij.

Dat betekent niet dat het zonder turbulentie ging. De overgang naar een nieuw print- en warehousesysteem in Roemenië, gecombineerd met een ERP-implementatie en logistieke verhuizing, noemt hij als een van de zwaarste periodes. Het was chaos. Producten waren onderweg, systemen liepen nog niet zoals gehoopt, de business draaide ondertussen gewoon door. Later kwam daar nog brand bij in de printfaciliteit, en in 2024 een hack. “Zulke momenten”, zegt hij, “zijn de momenten waarop je voelt hoe dun de lijn soms is tussen controle en kwetsbaarheid”.

Hart bij het product

Toch ligt zijn grootste interesse nog altijd niet bij processen of governance, maar bij productcreatie. Dat is wat hij het allerleukst vond. De rol van CEO bracht veel verantwoordelijkheden mee, maar ook veel taken die verder afstonden van zijn natuurlijke affiniteit. Strategie, HR, aandeelhouders, commissarissen, structuur. Nodig, maar niet waar zijn hart het snelst van ging kloppen. Dat lag en ligt bij design, concept, verpakking, productbeleving. Niet voor niets werd XD Connects onder zijn leiding een bedrijf dat sterk inzette op presentatie, gifting, sampleboxen, sleeves en storytelling rond producten. En nu is er dus een nieuwe fase. Door de overname en de samensmelting met andere bedrijven binnen Platinum Equity ontstaat een nieuwe organisatie, met een nieuwe naam, nieuwe processen en uiteindelijk ook een nieuwe cultuur. Voor de medewerkers van XD Connects is dat wennen. Voor Van der Veen is het tegelijkertijd precies de reden waarom hij het wél kan loslaten. “De markt verandert”, zegt hij. “Consolidatie zet door. Grote investeerders zien kansen in een branche die lang gefragmenteerd en relationeel is geweest. Schaal wordt belangrijker. Niet alleen vanwege groei, maar ook vanwege compliance, transparantie, systemen en internationale slagkracht.”

Geloof in nieuw bedrijf

Van der Veen gelooft daarom in de nieuwe setup. Niet omdat alles wat XD was moet verdwijnen, maar juist omdat de sterke punten van XD een plek kunnen krijgen in een groter geheel. Volgens hem is het beter om onderdeel te zijn van die verandering dan erbuiten te blijven staan en over vijf jaar te ontdekken dat de wereld intussen is door geschoven. Over zijn eigen volgende stap is hij nog niet concreet. Eén ding weet hij wel: het wordt niet opnieuw deze industrie. Eerst is er de zomer. Een halve triathlon in Mallorca, al zit zijn knie hem dwars. Meer tijd in zijn huis in Frankrijk. Even afstand. Maar thuiszitten? Dat past niet bij hem. Daarvoor is hij te nieuwsgierig, te ondernemend en te veel bouwer.

Toekomst

Wat blijft, is een loopbaan waarin toeval en visie opvallend vaak samengingen. Een WK voetbal leidde tot een stage. Een vulkaanuitbarsting tot een nieuw hoofdstuk. En ergens tussen Taipei, Shanghai, Roemenië en de boardroom van XD Connects loopt een consequente lijn: de overtuiging dat producten ertoe doen, dat design verschil maakt en dat een bedrijf alleen echt groeit als het een eigen gezicht durft te kiezen.

Na 31 jaar zwaait Albert van der Veen af. Niet geruisloos, niet bitter, maar met de nuchtere constatering dat het goed is geweest. Voor een man die drie keer een bedrijf verkocht en een organisatie van 16 naar meer dan 160 miljoen euro zag groeien, is dat misschien wel de meest veelzeggende conclusie: het werk is nooit alleen omzet of structuur geweest. Het ging hem vooral om bouwen. Aan producten, aan concepten, aan mensen, aan een idee van kwaliteit en aan ESG. En precies daarom voelt zijn afscheid als meer dan een functiewissel. Het voelt als het einde van een tijdperk.